Kitty Jong
Contact

Kolenfonds voor Riverstone

november 2020

Overheid moet niet alleen bedrijven maar ook werknemers compenseren bij energietransitie

De Klimaat- en Energieverkenning (KEV) 2020 van het Planbureau voor de Leefomgeving, de jaarlijkse barometer van hoe we het als Nederland doen met betrekking tot de reductie van CO2, gaf op 30 oktober jl. een somber beeld. Willen we de klimaatdoelen nog halen, en dat willen we, dan zal de CO2-reductie in de jaren tot 2030 verdubbeld moeten worden. Een enorme opgaaf, die zal betekenen dat er nog een hoop tandjes bij moeten rond de isolatie van woningen, de vergroening van de industrie en stimulering van elektrisch rijden. Maar het is ook duidelijk dat  kolencentrales moeten sluiten om dit doel te halen.

Het standpunt van de FNV is helder. Jaren geleden pleitten onze leden in de sectoren die door het verbod op kolenstook worden geraakt ook voor stapsgewijze afbouw. Maar wel met een belangrijke randvoorwaarde: het tot stand brengen van een eerlijke overgang, een just transition. Daar zijn goede redenen voor. Mensen in de hele kolenketen raken hun werk kwijt als gevolg van een besluit dat door de politiek wordt genomen. Als FNV hebben we het kolenfonds als middel voor een eerlijke overgang met succes in het klimaatakkoord gerealiseerd. En begin dit jaar kwam er boter bij de vis. De Hemwegcentrale sloot en voor werknemers van de Hemwegcentrale zelf, maar ook de Bulkoverslag in Amsterdam en twee andere bedrijven in de zogenaamde kolenketen kwam er een door het kolenfonds bekostigd Westhavenarrangement. Werknemers kunnen waar nodig en gewenst scholing en van-werk- naar-werk-begeleiding krijgen, maar ook een tijdelijke aanvulling op hun loon. Tot zover het goede nieuws.

Het ministerie van EZK heeft aan de overige kolencentrales een aanbod gedaan dat ze eigenlijk niet konden weigeren; zij krijgen een uitkoopsom per megaton uitstootreductie. Op dat aanbod is Riverstone, de eigenaar van Power Plant Rotterdam waar de centrale onder valt, ingegaan. Er gaan vele tientallen miljoenen euro’s belastinggeld aan dit Amerikaanse hedge fund betaald worden. En dat voor een centrale die al een jaar stil staat en pas sinds 2016 draaiende was. Van die tientallen miljoenen is echter geen euro gereserveerd voor  compensatie van werknemers in de keten. Ook is er nog geen toezegging dat het Hemwegarrangement dat in Amsterdam is afgesproken, ook voor Rotterdam gaat gelden. Daarover gaan we in gesprek met de betrokken ministeries.

Het halen van de klimaatdoelen staat onder druk. Maar nog steeds wordt het vraagstuk alleen maar vanuit technologisch perspectief bekeken. De betaalbaarheid ervan voor inwoners, de maatschappelijke gevolgen, inspraak rond ruimtelijke ordening - het blijven ondergeschoven kinderen. Net als de werknemers die hun werk kwijt raken of zij die juist hun weg willen vinden naar de groene arbeidsmarkt. Voor een echte eerlijke transitie is meer nodig dan uitkoopregelingen aan durfkapitalisten. Meer geld voor werknemers om precies te zijn. Daarom deze oproep aan het kabinet: dwing Riverstone om verantwoordelijkheid te nemen voor de hele keten. Zet een substantieel bedrag apart voor de compensatie en scholing van werknemers en laat als overheid zien dat het je menens is met die eerlijke transitie. Of zoals Frans Timmermans mijn Vlaamse vakbondscollega Rudy de Leeuw parafraseerde: de energietransitie zal sociaal zijn of hij zal niet zijn. En zo is het maar net.

website by Madebyjong
closearrow-circle-o-downalign-justify linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram